Tháng 6/2016, OPEC vừa công bố sản lượng tháng trước: Kuwait, Saudi Arabia và Iraq đồng loạt tăng bơm dầu. Dữ liệu vận chuyển mờ mịt khiến giới phân tích khó xác định con số chính xác, nhưng chiều hướng thì quá rõ - OPEC vẫn đang mở van. Trong khi phần lớn nhà đầu tư Việt Nam lia mắt qua trang năng lượng rồi bỏ qua, tôi lại thấy đây là một trong những tín hiệu thanh khoản đáng chú ý nhất của năm.
Năm 2016, cộng đồng blockchain Việt Nam vẫn nằm trong bóng tối. Bitcoin được rao bán trên vài nhóm Facebook kín, giá chênh từ 2-3% so với sàn quốc tế. Sàn VBTC - một trong những sàn đầu tiên tại Việt Nam - phải xác nhận giao dịch qua Vietcombank, mất vài ngày mới khớp lệnh. Dân đào coin mua card đồ họa bằng tiền mặt, và khi nói về blockchain, hầu hết chỉ nghĩ đến Bitcoin. Giá dầu rẻ, chẳng ai thấy liên quan. Nhưng tôi nhớ hồi 2014, khi Bitcoin sụt từ 800 USD về 300 USD, giới đầu tư nước ngoài gần như biến mất khỏi thị trường Việt Nam. Dòng tiền ở một thị trường biên như Việt Nam luôn chảy theo thanh khoản toàn cầu, và thanh khoản toàn cầu bắt đầu từ những thứ cồng kềnh như dầu mỏ, lãi suất và chỉ số đô la Mỹ.
Từ góc độ vĩ mô toàn cầu, OPEC tăng sản lượng đồng nghĩa với áp lực giá dầu được nới. Điều đó kéo headline inflation - lạm phát toàn phần - xuống, cho phép Cục Dự trữ Liên bang Mỹ tiếp tục trì hoãn việc tăng lãi suất. Lãi suất thấp làm giảm chi phí cơ hội của việc nắm giữ tài sản rủi ro. Hệ số tương quan ở đây thật đáng chú ý - nếu nhìn vào dữ liệu từ tháng 2/2016, khi giá dầu chạm đáy quanh 27-30 USD/thùng, Bitcoin bắt đầu tăng từ vùng 400 USD. Không phải vì OPEC bơm dầu, mà vì môi trường tiền tệ toàn cầu trở nên dễ thở hơn. Với các nhà đầu tư có kinh nghiệm, đây chính là nơi smart money đang định vị: không phải trong dầu mỏ, mà trong các tài sản có biên độ sinh lời lớn như Bitcoin.
Nhưng góc nhìn phản trực giác nằm ở chỗ: không phải cứ OPEC tăng là Bitcoin tăng. Nếu việc tăng sản lượng này bị diễn giải là do nhu cầu toàn cầu suy yếu, thị trường chứng khoán sẽ lao dốc, và Bitcoin sẽ không tránh khỏi cú sốc. Tôi không tin vào kịch bản đó. Các nước OPEC đã trải qua cú sốc giá 2014 khi bơm dầu vào lúc giá rẻ để giữ thị phần, và họ không có lý do gì để lặp lại sai lầm. Lần này, Kuwait, Saudi Arabia và Iraq tăng sản lượng chỉ có một lý do: họ đang chống lại sự tăng trưởng của dầu đá phiến Mỹ. Họ muốn giữ thị phần trước khi thị trường bước vào giai đoạn thiếu cung. Nếu tôi đọc đúng, giá dầu thấp là một tin tốt cho thanh khoản toàn cầu, và là nền tảng để Bitcoin tiếp tục hành trình tăng giá.
Vậy câu hỏi cho nhà đầu tư Việt là: bạn đang theo dõi đồ thị Bitcoin, hay đang theo dõi những thước đo thanh khoản như giá dầu, lãi suất trái phiếu Mỹ và chỉ số DXY? Năm 2016, blockchain Việt Nam vẫn là một cộng đồng nhỏ lẻ, nhưng hành vi của dòng tiền toàn cầu đã bắt đầu viết nên câu chuyện cho chu kỳ 2017. Và tôi dám cá rằng, ai đọc được sớm sẽ ngồi ở vị trí tốt nhất khi câu chuyện đó trở thành chính thống.
